De oude gevangeniscel opengesteld voor publiek

03/26/2009

Na een ingrijpende restauratie van de kelders van het oude Rechthuis aan de Voorstraat in Kollum, is de oude gevangeniscel opengesteld voor het publiek. In de cel zijn foto’s en tekeningen opgehangen, waarop de historie van het “Oude Rechthuis”zichtbaar is gemaakt. Het “Oude Rechthuis”, wat in 1797 een belangrijke rol had tijdens het Kollumer Oproer. In de Oude Rechthuis is nu Dierenspeciaalzaak ‘Faunaland Numan’ gevestigd. 


Historie
In de gemeente Kollumerland ontstonden onregelmatigheden. Op woensdag 18 januari 1797 werden de bewoners van Kollumerzwaag opgeroepen om na te gaan wie van hen geschikt waren voor de “burgerwapening”. En op zaterdag 28 januari werd de bevolking van Burum opgeroepen. Onder hen was ook ene Abele Reitzes, de zoon van de weduwe van Reitze Abels. Toen Abele uit Kollum terug kwam, riep hij “Oranje Boven”. Daarop werd hij in de nacht van 2 op 3 februari gevangen genomen. Eerst werd hij vastgezet in het Rechthuis te Kollum met het doel hem later over te brengen naar het blokhuis te Leeuwarden. De arrestatie van Abele was de druppel die de emmer deed overlopen. Uit het westen van de gemeente kwamen velen naar Kollum om Abele te bevrijden. Onderweg naar Kollum werden al enige huizen in brand gestoken. De mannen waren bewapend met zeisen, snoeimessen, sikkels, en alles wat maar kon dienen om de tegenstanders schrik aan te jagen. De kamer van de secretaris werd bezet. De secretaris werd gedwongen een verklaring te tekenen dat niemand deze daad met enig leed zou moeten betalen. Ook werd Abele Reitzes onder dwang vrij gelaten.


Ondertussen werd echter het gezag in Leeuwarden gewaarschuwd. Er werd versterking gestuurd en een aantal oproerkraaiers werd gevangen gezet in de kerk, waaronder Jan Binnes van Oudwoude. De volgende dag kwamen aanhangers van deze Jan Binnes weer in grote getale naar Kollum. Aangevuld met mensen uit de Dongeradelen en Burum werden de troepen van de patriotten uit Kollum verdreven. Een detachement ruiters met friese paarden en twee veldstukken werden naar Kollum en omgeving gestuurd en de rust keerde weer. De volgende dagen werden in geheel noord en noordoost-friesland rebellen gevangen genomen. Er werden zware straffen opgelegd aan 168 gevangen genomen Prinsgezinden. Jan Binnes en (later) Salomon Levy werden ter dood gebracht, terwijl anderen hoge boetes kregen opgelegd..


© Foto’s: Sake Beerstra



terug naar overzicht


Overig nieuws

Vandaag op de radio

00:00-18:00 | RTV NOF Nonstop
18:00-19:00 | Goed gestemd
19:00-21:00 | Leafde foar muzyk
21:00-23:00 | De Smachtwacht
23:00-00:00 | RTV NOF Nonstop
Klik hier voor programma- informatie