Lauwersoog laat zien: havenslib kan waardevolle klei worden
LAUWERSOOG – Je kunt het gebruiken in een zeedijk en er kun je baksteen en cement van maken. Slib uit een Waddenhaven kan veel functies krijgen. Dan moet je er wel eerst klei van maken en het zout moet eruit. In Lauwersoog kunnen ze dat. Nu wordt onderzocht of zoiets ook mogelijk is met het Harlinger havenslib, schrijft Omrop Fryslân. Om de havens op diepte te houden, moet er gebaggerd worden. Dat kost veel geld. Bovendien maakt het slik het Waddenwater troebel als je het weer buiten op de Waddenzee stort.
In Harlingen gaat het om veel slib, zo legt directeur Paul Pot van het Harlinger havenbedrijf uit. “We baggeren ongeveer één miljoen kuub per jaar. Dat wordt in principe weer teruggebracht in de Waddenzee. Hier vlak voor de deur in het Kimstergat is onze stortlocatie.” Dat kan anders, denken ze in Harlingen. En dus wordt nu gekeken naar het maken van klei uit havenslib. In Lauwersoog doen ze dat al een poos. Drie jaar lang was er een pilot op het haventerrein. Klaas Laansma is programmaleider van Slibhub Lauwersoog. “Deze zomer is bij het dorpje Vierhuizen de kleiwinkel ingericht”, legt hij uit. Het gaat om een stuk land van tien hectare. Op dat land is de eerste tienduizend kuub klei gemaakt. “En daarvan is ondertussen driekwart verkocht aan met name boeren”, zegt Laansma.
Tekst loopt door onder de video
Boeren gebruiken de klei om de watervasthoudendheid op zandgrond te regelen. Bovendien verbetert de klei de bodem. “Want er zit ook wel eens wat interessant spul in, waar de grond beter van wordt”, stelt Laansma. De klei zit ook al onderin een honderd meter lang stuk zeedijk dat kortgeleden als experiment is aangelegd bij de haven. “Ophogen van landbouwgronden”. Ook in Harlingen wordt nagedacht over wat er met de klei gedaan kan worden. “Dijkenklei is er één van, maar ook het ophogen van landbouwgronden die door bodemdaling zakken”, zegt Pot. “Dat doe je met dunne laagjes, want dat is het procedé dat we gaan volgen. Je wilt het dan verder ophogen, zodat het weer op niveau blijft en de bodemdaling wordt tegengegaan.”. In Harlingen heeft de omgeving veel ervaring met bodemdaling door de voormalige zoutwinning.
Het Harlinger havenbedrijf, de provincie, het waterschap, het Waddenfonds en het Investeringskader Waddengebied hebben initiatiefnemer Slibhub Lauwersoog de opdracht gegeven om te bekijken wat er in Harlingen mogelijk is. “De business case klopt”, zegt Laansma. “Er is vraag naar het product. Uitvoeringsbedrijven zijn ingestapt en het is met eigen geld ontwikkeld. Dat zegt al iets over de kansen die er zijn om slib te verkopen of er wat moois van te maken. ‘ Maar is het slib in Harlingen wel geschikt? “Wij willen weten hoe het zit met de biologische kwaliteiten van het spul”, zegt Laansma. “Zitten er ongerechtigheden in die je niet wilt hebben?” Ook moet duidelijk worden hoeveel slib, hoeveel klei en hoeveel zand erin zit. “Zodat je ook weet welk product je ervan kunt maken.” In Harlingen verwachten ze niet dat de aanpak direct veel geld bespaart op het baggerwerk.
Een alternatief voor het storten van bagger in de Waddenzee, sluit volgens Paul Pot goed aan bij het streven naar minder baggerspecie in havens en rillen. “Het kan de haven uiteindelijk wel schaden als dat baggeren op een gegeven moment niet meer mogelijk is. Dan is het eigenlijk einde oefening voor de haven. Voor ons is van belang dat we met alle milieugroeperingen en stakeholders goed blijven overleggen om te kijken wat je beter kan doen.”
Stuur je tip, video of foto's naar:
0511-441202 of nieuws@rtvnof.nl.