Nationale molen en gemalendagen 2008
Nationale Molen- en Gemalendag werd dit jaar gehouden op zaterdag 10 mei en op zondag 11 mei. Dit jaar werd het voor de eerste maal mogelijk gemaakt…
Nationale Molen- en Gemalendag werd dit jaar gehouden op zaterdag 10 mei en op zondag 11 mei. Dit jaar werd het voor de eerste maal mogelijk gemaakt voor de molenaars en machinisten om (ook) op zondag de molen/ het gemaal voor bezoekers open te stellen. De honderden molens en gemalen organiseerde voor deze dagen vaak iets extra’s. Wat dacht u bijvoorbeeld van een expositie oude werktuigen, een heerlijke wijnproeverij of tussen kunst & kitsch activiteiten? Het was allemaal te zien, te bewonderen en te doen in dit Nationale Molen- en Gemalendag weekend.
Molens werden eeuwenlang gebruikt voor onder meer het malen van graan, het zagen van hout, het slaan van olie uit zaden en het maken van papier. Daarnaast maalden zij meren droog en reguleerden zij de waterhuishouding in ons land. Als gevolg van de technische ontwikkeling verdwenen molens vanaf het eind van de 19e eeuw steeds meer uit beeld en werden gesloopt. Het waren de stoom-, diesel- en elektrische gemalen, die de rol van met name de watermolens overnamen. Ook de gemalen werden later het slachtoffer van de technische ontwikkeling. Zij raakten buiten gebruik en werden afgebroken. Gelukkig is er nog steeds een klein aantal molens en gemalen te bewonderen in onze regio en Nationale Molen- en Gemalendag was dé gelegenheid om deze waardevolle werktuigen te bekijken. Sake Beerstra ging bij diverse molens in de regio langs en maakte een geweldige fotoreportage.
© Foto’s: Sake Beerstra
Gegevens molens:
poldermolen “Tochmaland” te Kollum
- Een molen uit 1893 voormalig houtzaagmolen uit Veendam. Deze werd in Kollum weer op gebouwd door Jos Donders
- Type:8-kante grondzeilers
- Functie Watermolen
- Hij bemaalde van 1893 tot 1946 de polder Tochmaland 550 ha
- De gemeente kreeg op 30 Dec 1948 de molen in eigendom en liet hem restaureren dat bleek weer nodig in 1963 en1983
- Eigenaar Monumenten Stichting Kollumurland
- Molenaar Piet Korse
Windlust te Burum
- Een koren – en pelmolen
- Reeds in 1578 wordt er melding gemaakt van een molen in Burum
- Vanaf 1711 wordt er meer duidelijk over de Burumer molen geschiedenis op 12 okt 1785 brande geheel af,werd meteen na de brand weer opgebouwd
- In 1997 werd de molen aangekocht door de gemeente te Kollumerland
- In 1999/2000 werd de molen gerestaureerd
- Op 6 Mei 2000 werd de molen op feestelijke wijze weer in gebruik genomen
- Molenaars Marco Hiemstra , Meindert Broersma , Pieter Ank de Vries
‘De Eendracht te Anjum
- Het maal bedrijf in Anjum gaat terug tot in de 15 eeuw
- 24 Mei 1889 brandde de molen door bliksem inslag tot aan de grond toe af
- Nog het zelfde jaar met de herbouw begonnen
- In 1967 deed de laatste molenaar,Goffe Brouwer hem over aan de toenmalige gemeente Oostdongeradeel,die hem in 1971-72 liet restaureren
- Museum Molen (met vvv kantoor)
- Molenaar kingma
Ropta te Metselerwier
- Een Koren- en Pelmolen
- Gebouwd in 1836,hij werd genoemd naar het Ropta-slot dat daar vroeger stond
- In 1840 was er een zware storm en de hele molen,een grondzeiler werd in de gracht geblazen
- In 1963 heeft de toenmalige gemeente Oost-Dongeradeel de Ropta-molen Gekocht
- Hij werd gerestaureerd 1966,opgeknapt in 1996 en in 2000 nogmaals gerestaureerd
- Molenaar Sijtse Smits
De Olifant te birdaard
- Polder molen
- De gecommitterende van de polder kochten in 1867 de uit 1856 daterende molen van de, Oosterwolder polder in Groningen voor fl. 2OOO
- Deze zgn Monniksmolen bemaalde vroeger de polder
- De Olifant, die 1867 werd opgericht in 1878 werd uitgebreid en in 1920 waterschap werd. De oprichting van het waterschap De Waalden
- Op 21 feb 2007/2008 werden nieuwe roeden aangebracht
- In middels is deze molen weer maalvaardig
- Hij maald met drie schroeven
- Molenaar J.Terpstra
De Zwaluw te birdaard
- Op 12 Mei 1841 werd ,de Windlust gebouwd
- door de bliksem getroffen Brandde op 15 sept 1874 af, waarna in 1875 molen De Zwaluw weer werd op gebouwd
- De houtzagerij werd in 1876 en 1878 gebouwd aan de westkant en via een enorme as met de molen is verbonden
- Deze molen heeft 3 functies pel,maal in hout zagerij
- Is nog in gebruik door een eenmansbedrijf Jan Tollenaar, voor Rondleidingen vrijwilligers
De Hoop te Holwerd
- De eerste aanwijzing dat er rond 1410 een molen te Holwerd stond
- In 1994 kreeg de molen nog nieuwe roeden en een nieuwe windpeluw en werd de molen van een nieuwe rietkap voorzien
- In 1994 heeft de Gemeente Dongeradeel de molen overgedragen aan de Stichting Monumentenbehoud Dongeradeel
- Het bouwjaar en de afkomst van de molen blijven voorlopig nog een raadsel
- In 2000 kwam er nog een nieuwe staart
- Molenaar Sije Hoekstra
In Burgum staat ook een molen die ‘De Hoop’ heet.
Stuur je tip, video of foto's naar:
0511-441202 of nieuws@rtvnof.nl.
