Nieuwe afspraken voor versterken Friese taal en cultuur
LEEUWARDEN – De komende vijf jaar investeren het Rijk en de provincie Fryslân volop in de Friese taal. De afspraken zijn vastgelegd in de Bestjoersôfspraak Fryske Taal en Kultuer (BFTK) die maandag 8 april is ondertekend door minister Hugo de Jonge van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en Commissaris van de Koning in Fryslân Arno Brok. Het Rijk stelt in totaal 18 miljoen euro beschikbaar om de afspraken uit te voeren.
LEEUWARDEN – De komende vijf jaar investeren het Rijk en de provincie Fryslân volop in de Friese taal. De afspraken zijn vastgelegd in de Bestjoersôfspraak Fryske Taal en Kultuer (BFTK) die maandag 8 april is ondertekend door minister Hugo de Jonge van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en Commissaris van de Koning in Fryslân Arno Brok. Het Rijk stelt in totaal 18 miljoen euro beschikbaar om de afspraken uit te voeren.
In deze BFTK leggen Rijk en provincie Fryslân vast hoe zij in de periode 2024-2028 werken aan de bescherming en bevordering van de Friese taal en cultuur. Daarbij krijgt onder meer het Friese onderwijs een impuls. Ook stelt het Rijk geld beschikbaar voor het aanstellen van meertaligheidscoördinatoren bij Friese gemeenten. Minister Hugo de Jonge: “Taal is overal, iedere dag. En dan is het fijn als dat de taal is die het dichtst bij je staat, in welke regio je ook woont. Want taal is onlosmakelijk verbonden met wie je bent. Voor veel Friezen is dat het Fries. Daarom is het belangrijk dat we het gebruik van deze taal beschermen en versterken. Met deze nieuwe Bestjoersôfspraak leggen we de lat hiervoor flink hoger.”
Vijf prioriteiten
Het Rijk en de provincie maken al langer dergelijke bestuursafspraken. Dat is vastgelegd in de Wet gebruik Friese taal, waarin staat dat zij samen de zorgplicht hebben voor de Friese taal en cultuur. Binnen de nieuwe afspraken voor de periode 2024-2028 zijn vijf prioriteiten aangewezen: zichtbaarheid van het Fries in de openbare ruimte, digitalisering van het Fries, Fries in het onderwijs en onderzoek, taaloverdracht tussen generaties en decentraal taalbeleid.
Aandacht voor het onderwijs
Een belangrijk deel van de afspraken gaat over het Fries in het onderwijs. Er worden bijvoorbeeld verschillende stimuleringsmaatregelen genomen om te zorgen voor meer leraren Friese taal en cultuur in het basis-, voortgezet en vervolgonderwijs. Daarnaast zijn er middelen vrijgemaakt om een bachelor Fries en een minor Friestalige journalistiek op te zetten en voor het optimaliseren van het Fries in het primair en voortgezet onderwijs. Verder wordt er gedurende de looptijd van de nieuwe BFTK een practoraat Fries opgericht om de positie van het Fries binnen het mbo te verankeren. Het practoraat doet onderzoek naar de Friese taal en geletterdheid in een meertalige context en ontwerpt taalonderwijs dat aansluit op de meertalige beroepspraktijk in Fryslân. De ondertekening van de afspraken vond daarom plaats bij ROC Firda.
Toepassing van het Fries
Verder is afgesproken meertaligheidscoördinatoren aan te stellen in Friese gemeenten. Zij kunnen ondersteuning bieden bij het gebruiken en versterken van het Fries in alle facetten van het gemeentebeleid. Bijvoorbeeld door verbindingen te leggen met organisaties op het gebied van cultuur, onderwijs en het sociale domein. Gedeputeerde Folkerts: “Dat der no budzjet frijmakke is om gemeenten te stypjen by dizze wichtige taak fyn ik in boppeslach. Dêrmei meitsje wy de Fryske taal noch sichtberder en fasilitearje wy it Frysk noch mear foar ús ynwenners.”
Stuur je tip, video of foto's naar:
0511-441202 of nieuws@rtvnof.nl.
