Nog één Elfstedentocht op schaatsen deze eeuw, becijfert het KNMI
NOORDOOST-FRYSLAN – Een Elfstedentocht kan waarschijnlijk nog maar een keer geschaatst worden. De kans daarop is het grootst in de komende tien jaar. Dat blijkt uit berekeningen van het KNMI.
In 2100 is de kans zo goed als nul dat er nog een tocht komt, volgens het KNMI. Met een hoge en met een matige CO2-uitstoot wordt de temperatuur in Nederland te hoog voor een langere ijsperiode, zo blijkt. Meer concreet zou dat bij een scenario met hoge uitstoot neerkomen op nog één tocht in deze eeuw. Begin 1900 was de kans op een tocht nog 20 procent, ofwel één keer in de vijf jaar, Inmiddels is de Nederlandse winter 2 graden warmer.
Klimaatscenario’s en ijsgroeimodellen
Cisco de Bruijn werkt al 39 jaar bij het KNMI. Hij reed de Elfstedentocht van 1997. “”Ik ben dus een ervaringsdeskundige”, zegt hij. Hij vertelt aan Omrop Fryslân over het onderzoek en de berekeningen van het KNMI. “We hebben de klimaatscenario’s opnieuw gedraaid, maar dan met speciale uitvoer voor Friesland en met de focus op ijsdiktes”, legt hij uit. “Dus het is eigenlijk een vertaling van wat in onze klimaatscenario’s staat.”
Dat is nog nooit eerder gedaan. Er zijn twee ijsgroeimodellen gebruikt en zijn vergeleken met de ijsdiktes die door de jaren heen door rayonhoofden zijn gemeten. “Vervolgens hebben we in de toekomst gekeken om te zien wat het nou gaat opleveren”, zegt De Bruin. “Dan zie je dus dat in de komende negentig jaar de Elfstedentocht nog één of misschien twee keer voorkomt.”
Dat is niet het volledige verhaal, want er zijn variabelen die invloed hebben op het klimaat en dus ook op de kans dat er een Elfstedentocht kan worden georganiseerd. Dan gaat het bijvoorbeeld over de uitstoot van CO2. Er zijn drie scenario’s doorberekend: eentje met een minimale uitstoot, eentje met een maximale uitstoot en een scenario daar tussenin.
Een kans
“We zitten op het middelste scenario, maar met het huidige politieke klimaat aan de andere kant van de Atlantische Oceaan is het aannemelijk dat we misschien nog ongunstiger uitkomen en dus dat we in het hoogste emissiescenario terechtkomen”, denkt De Bruijn.
“En als je dan alles bekijkt over het hele tijdvak… dan kom je uit op één à anderhalve tocht in negentig jaar.” Om de kans op die ene Elfstedentocht nog wat groter te maken is menselijk handelen misschien nog een optie, volgens het KNMI. Het instituut denkt aan ijstransplantaties of zelfs het sneeuwvrij maken van het ijs met behulp van drones.
“We zijn in feite al te ver heen.” – Cisco de Bruijn van het KNMI
De vraag is of we nog wat kunnen doen om de kans op een tocht groter te maken. “Dan zou onmiddellijk alle klimaatbeleid geëffectueerd moeten worden, zodat we minder emissie krijgen”, zegt De Bruijn. “En dan nog kom je uit op die anderhalve keer in deze eeuw. We zijn in feite al te ver heen.”
Valt de Golfstroom stil?
Toch wil De Bruijn niet alle hoop de grond inboren: “Dat heeft te maken met het stilvallen van de golfstromen. Het zou kunnen zijn dat die golfstroom echt gaat stilvallen. En dat gaat zeker impact hebben op ons klimaat.”
Wanneer dat eventueel gebeurt, is volgens De Bruijn lastig te voorspellen. “Daar wordt door de deskundigen een beetje omheen gepraat”, zegt hij. “Dus dat doe ik dan ook maar. Om toch iets meer houvast te geven, moet je denken aan niet eerder dan 2060.”
Het zou het klimaat op de hele wereld veranderen. De rest van de wereld warmt op en bij ons wordt het heel koud. De Bruijn: “Heel veel stormen. Hevige regen. Zeespiegelstijging.” Meer vorst dus ook en dus een grotere kans op een Eflstedentocht? “Ik zou er niet te hard op inzetten. Dan wordt het echt aanzienlijk kouder. Maar misschien wordt het dan wel zo onherbergzaam, dat we hier niet meer kunnen wonen.”
Stuur je tip, video of foto's naar:
0511-441202 of nieuws@rtvnof.nl.
