Parade van planeten: waar moet je zijn en welke kant moet je op kijken?
LEEUWARDEN – Wie houdt van mooie natuurfenomenen, kan eind februari en begin maart zijn hart weer ophalen. Dan zijn, met een beetje geluk, zes planeten tegelijk aan de hemel te zien.
Het gaat om Jupiter, Saturnus, Venus, Mercurius, Uranus en Neptunus. De eerste vier zijn met het blote oog te zien, voor de andere twee heb je een verrekijker of een kleine telescoop nodig. “Maar vrij uitzicht naar het westen is het belangrijkst”, zegt Koen van den Driesche van Waddensky, een organisatie die onder andere sterrenkijkactiviteiten organiseert.
Wanneer?
Het beste moment om de planeten goed te kunnen zien, hangt af van jouw locatie. In Fryslân is de vroege avond van zondag 1 maart het geschiktst. De dagen daaromheen heb je ook een kans om de ‘planetenparade’ te spotten, iedere keer net na zonsondergang. De planeten staan overdag al aan onze hemel, maar worden pas goed zichtbaar als de zon ondergaat. Dat wil zeggen: vanaf ongeveer 18.15 uur.
Hier staan de planeten aan de hemel, foto: Omrop Fryslân
“Je moet niet te lang wachten, want vier van de zes planeten verdwijnen al snel na de zon ook achter de horizon.”
Waarheen?
Van den Driesche doelt daarmee op Mercurius, Venus, Saturnus en Neptunus. Die staan in het westen heel laag aan de hemel. Een uurtje na zonsondergang zijn ze niet meer te zien.
Van die drie kun je in ieder geval Neptunus niet met het blote oog zien. Die staat het verst weg en geeft daarmee het zwakste licht. De planeet ziet er daarom ook niet heel anders uit dan een ster.
© Sterrenkundige Koen van den Driesche
Mercurius is net iets beter te zien. Die planeet staat, van hieruit gezien, dicht bij de zon. De enige kans om hem te zien is meteen als het donkerder wordt. Venus daarentegen is beter zichtbaar, want dat is na de maan het helderste object in de lucht. “Het kan denk ik wel een uitdaging zijn om hem te zien, omdat-ie zo laag boven de horizon staat vlak na zonsondergang.”
Gasreus Saturnus, te herkennen aan zijn opvallende ringen, is misschien wel het beste van allemaal te zien. Voor de ringen heb je trouwens een telescoop nodig, maar met het blote oog kun je de planeet zelf prima zien. Voor de vier bovenstaande planeten is het in ieder geval belangrijk dat je een vrij uitzicht op de horizon hebt. Anders ben je kansloos.
En je moet er dus al vroeg bij zijn, waarschuwt Van den Driesche: “Een halfuur na zonsondergang, dus rond 18.45 uur, is denk ik het beste moment.”
Vanaf de Westerzeedijk in Harlingen heb je een goed uitzicht © Shutterstock.com (INTREEGUE Photography)
Jupiter en Uranus staan hoger aan de lucht. Jupiter is vrij duidelijk zichtbaar, daarvoor moet je naar het oosten kijken. De grootste planeet van het zonnestelsel staat daar hoog in de lucht – vlakbij de maan – en is zowat de hele nacht te zien. Als je een goede verrekijker of telescoop hebt, moet je in het zuidwesten ook Uranus kunnen spotten. De zes planeten staan niet in een rechte reeks aan de hemel. Ze vormen een soort boog in de lucht.
Waarvandaan?
Geschikte plekken om planeten te spotten zijn er volop in onze provincie. Belangrijk is in ieder geval om niet tussen bebouwing of bomen te staan.
“Het belangrijkste is dat je een vrij uitzicht op het westen hebt”, zegt Van den Driesche. “Daar staan immers de meeste planeten.”
Zijn tip: “Aan de kust van Harlingen, bij het standbeeld van de Stenen Man. Dat is een geschikte plek.” En toevallig zijn de Landelijke Sterrenkijkdagen dit jaar van 27 februari tot en met 1 maart. Op allerlei plekken kun je dan door een telescoop kijken. Van den Driesche is met zijn bedrijf Waddensky aanwezig met telescopen op Terschelling.
Wanneer weer?
Mocht het je deze keer niet lukken om de planeten te zien, dan komen er in de komende maanden nog een paar kansen, al is het soms met minder planeten:
- Half april, ’s ochtends: Saturnus, Mars, Mercurius en Neptunus
- Half juni, ’s avonds: Mercurius, Jupiter, Venus
- Half augustus, ’s ochtends: Jupiter, Mercurius, Mars, Uranus, Saturnus en Neptunus
- Half november, ’s ochtends: Mercurius, Venus, Mars en Jupiter
Stuur je tip, video of foto's naar:
0511-441202 of nieuws@rtvnof.nl.