Te zien in … aflevering 87: Keramiek van Wille Boudewijn

di. 9 februari · 16:462021 · 16:46

ALDTSJERK – Wille Boudewijn (194.-2016) maakte oogstrelende keramiek. In de Raamexpositie Buiten – Binnen t/m 28 februari 2021 in GBV, Van Sminiaweg 70, staan een vaas met kleurvlakken, schulprand en lijnenspel, een monochrome vaas met amulet in lusterdecoratie en schaalvormen met elk vier zegels, luster en bosjes paardenhaar. Te zien in … 87 Gerhild van Rooij

Gerhild van Rooij

ALDTSJERK – Wille Boudewijn (1947-2016) maakte oogstrelende keramiek. In de Raamexpositie Buiten – Binnen t/m 28 februari 2021 in GBV, Van Sminiaweg 70, staan een vaas met kleurvlakken, schulprand en lijnenspel, een monochrome vaas met amulet in lusterdecoratie en schaalvormen met elk vier zegels, luster en bosjes paardenhaar. Te zien in … 87 Gerhild van Rooij

Nederlandse Vakgroep Keramisten
Werk van Wille Boudewijn trok in de jaren tachtig al mijn aandacht, lang voordat in 1989 onze galerie in beeld kwam. Haar werk op tentoonstellingen en in de openbare ruimte maakte dat we de op 6 augustus 1947 in Heemstede geboren kunstenaar uiteindelijk belden. We waren welkom bij haar thuis. Ze woonde en werkte sinds 1984 in een voormalig pakhuis aan de Veenpolderdijk, te Assendelft, dat de naam ’Vrijheid aan de Dijk’, droeg. Die naam paste bij haar vrije manier van werken.

Naar het Noorden
Toen wij later haar keramiek in GBV exposeerden, woonde en werkte ze in Bourtange‑Vesting. Later verhuisde ze naar Emmen. Daar is ze op 19 januari 2016 overleden. In Noord-Holland hangen nog kleurrijke metersbrede wandplastieken. Sinds 1979 hing op de gevel van toen de Klimopschool (Perzikkruidweg 4, Zaandam), een mozaïekreliëf en een keramisch naam. Na de fusie van de Klimop- en Duinjagerschool tot obs ’t Kogerveld is de naam weggehaald, maar het kunstwerk waarop klimmende kinderen zijn uitgebeeld hangt er nog. *

Aarde water, vuur en lucht
Onder haar op water, aarde, licht en vuur geïnspireerde reliëfs is er een voor Verzorgingshuis Evean Festina Lente, Beemsterstraat 25, Zaandam gemaakt. Wille kreeg die opdracht naar aanleiding van haar reliëf in de Kamer van Koophandel, Zaandam. Voor het metselen van de tweehonderd tegels op de gevel is zij bijgestaan door voeger Willem Huipen. Ze sneed de tegels uit door haar gebakken platen klei en kleurde die door een tweede brand met glazuur. Tegels krimpen in ongelijke mate, daarom verschilt het kunstwerk altijd iets van de schets.

Paardenhaar
Wille maakte ook kleiner werk dat dankzij de uitgekiende decoratie en vorm monumentaal overkomt. Op de schijf gedraaid werk krijgt vaak om een andere vorm of een extra los element. In raamexpositie Buiten-Binnen staat gedraaid werk dat een vierkante opening kreeg met afgeronde hoeken. Klei verliest na de stook de buigzaamheid. Wille voegde wel paardenhaar toe waarmee veerkracht terugkeerde in het werk. In de getoonde kommen is te zien hoe de kunstenaar het door een metalenstrip bijeen gehouden paardenhaar via precies geplaatste verticale openingen naar buiten heeft gestoken. Van buiten gaan de spleten schuil achter het paardenhaar dat de ingevlochten keramieken zegelvormen flankeert.

Zwart en zandkleur
De grote schalen zijn gestructureerd geglazuurd en voorzien van reliëf in luster. De getoonde 11 cm hoge zwarte schaal met opening van 19 bij 20 cm kreeg op de afgeronde hoeken bosjes zwart paardenhaar om met luster gedecoreerde zegels. Rond de zegels staat een kronkellijn in zilverluster, dat prachtig afsteekt tegen het zwart. De 8 cm hoge en 18 cm brede zandkleurige schaal kreeg vier vergelijkbaar ingeweven vlakke met bronsluster bewerkte zegels waarnaast wit paardenhaar uitsteekt.

Vaas met amulet
In de series hoge vazen met afgeronde vierkante opening vallen de strakke belijningen, kleurvlakken en speciale toevoegingen op. De 20 cm hoge matgroene vaasvorm, doorregen met een amuletzegel en heeft een opening van 12 bij 13 cm. De met diverse lusters gekleurde amulet van 9 cm hoog bij 8 cm breed lijkt geërodeerd en heeft een onregelmatige rand. Tegen de egale ondergrond komt dat prachtig uit en dankzij deze toevoeging ontstijgt het object de vaasvorm.

Belijning en vlakken
De 22 cm hoge Terra Sigillata vaas op voet in tulpachtige vorm met bovenaan 9 grotere en kleinere schulpvormen heeft een lichtrode binnenzijde die doorloopt aan de buitenzijde. Daar stijgen vanaf onder twee boogvormige zwarte vlakken op en tussen het zachtrood en zwart loopt een verdiepte contourlijn in lichtgouden luster. In de 4 cm hoge zwarte ronde voet staan onder beide boogvormen twee ingekerfde lichtgouden lijnen, die in de V-vorm aansluiten bij de silhouetlijnen van elkaar net niet rakende zwarte vlakken die twee bloembladen lijken waarvan de contourlijnen aan de zijkanten bijeenkomen in een afgeronde V-vorm.

Combinatie
Bij een opdracht voor een werk aan de wand merkte de kera­miste dat de roestkleur van cortènstaal prachtig combineert met de glazuurhuid. Die huid vond ze belangrijk voor de uitstraling van haar werk. In de monumentale keramieken tableaus met cortènstalen achtergrond verfijnde ze die huid steeds verder. Na het vormen in de plastische kleimassa ­en na de brand van klei tot steengoed of schepping van een tableau volgt de keuze waar, welke glazuren en afzonderlijke pigmenten aan te brengen. Haar ervaring zorgde voor de juiste textuur en kleur die pas na de laatste glazuurbrand zich­tbaar wordt. De cor­tènstalen ondergrond versterkt de in klei vastgelegde momenten, zoals te zien was in GBV.

Contouren beeldbepalend
Wille heeft in 2013 een lezing gegeven over deze tableauobjecten in het Keramisch Museum Goedewaagen in Nieuw Buinen. Daar stond haar werk in de tentoonstelling Eigentijdse tegelkunst zoals Goedewaagen de mozaïeken van verlijmde keramische fragmenten op cortènstalen of glazen drager noemde. Volgens de kunstenaar waren het: ‘innerlijke landschappen waarin de kijker door associaties met kleuren, vormen en glazuurhuid een eigen betekenis vindt’. Net als in de zwartrode vaas (of zwart met blauw, geel of witte vazen) is de contour ook beeldbepalend in die tegelkunst.

Aan beelden voorbij, Corma Pol
Kunstenaarscoach Corma Pol promoveerde in 1998 voor kunstgeschiedenis op werk van hedendaagse vrouwelijke kunstenaars in Indonesië en doceerde jaren kunstgeschiedenis aan Academie Minerva in Groningen. Zij schetst in kort bestek heel treffend  het leven en werk van Wille Boudewijn in het 32 pagina’s tellend cahier Aan beelden voorbij: ontmoeting met acht kunstenaressen: Pauline Kick, Hilda Top & Liesbeth Takken, Cora Samethini, Wendy Hoenders, Wille Boudewijn, Janke Kompmaker en Els Jörg.*

Drentse Architectuur Prijs
Keramiste, monumentaal vormgever en beeldhouwer Wille Boudewijn kreeg via exposities in galeries en musea, opdrachten voor gedraaide urnen tot eigentijdse gevelmozaïeken. Haar laatste opdracht was de Drentse ArchitectuurPrijs in 2014, waarvoor. Sophie Room-Schaefer aan Myrte van Dijk om samen met nog een kunstenaar de prijs te maken als ware het een beeld. Myrte vroeg Wille die in hetzelfde gebouw werkte en ze maakten een ontwerp dat ze in tweeën sneden. Het groene keramieken deel met zandkleurige binnenzijde en donker verbindingspunt is de publieksprijs, het donker brons met blinkende binnenzijde de vakjuryprijs. Het uiteenschuiven van de sculpturale Drentse ArchitectuurPrijs verrast. Sophie dichtte daarover:

Parels van Drenthe
Uit één geschapen als een verborgen veldkei
Met beleid gesneden als een turfje
Het raakvlak glanzend als een gouden parel,
Verfijnd, geslepen,
Verankerd in de tijdelijke dans.

De één doet de ander vermoeden
Als zij op reis gaan en zij zelfstandig stralend
Gedegen vakmanschap
En luchtige bewondering van wat er is
Bedacht, gebouwd en met trots gepresenteerd
Vertegenwoordigen.

Sophie Room-Schäfer
(2014, bij Drentse ArchitectuurPrijs door Myrte van Dijk en Wille Boudewijn)

Het is eervol dat bij de tweejaarlijkse uitreiking werk van Wille Boudewijn in ere gehouden wordt, evenals dat dit door iedereen gedaan wordt die nog van haar werk geniet.

Gerhild van Rooij, Curator Galerie Bloemrijk Vertrouwen, Aldtsjerk
Cultuurrubriek Te zien in …87.

Foto’s

GBV       Kom, luster en paardenhaar, Wille Boudewijn, GBV 2002
NN         Eerste Uitreiking Drentse ArchitectuurPrijs in 2014
A. Tóth  Raamexpositie 13 Buiten Binnen Schaal en  Vaas

Noten, bronnen

* 2013, Uitgave Philip Elchers. Handgestoken cahier, A5 formaat, omslag met flappen, illustraties, (ISBN 9050481418, 9789050481410).
Zaanse Kunstwerken, Omnia, gemeentearchief Zaanstad. Uitvaartinformatie.nl; http://www.architectuurpuntdrenthe.nl/ NB de wisselprijs wordt op even jaren uitgereikt, vanwege Corona vindt de vierde uitreiking in 2021 plaats; https://myrtevandijk.nl/projecten/

Heb jij nieuws of een opmerking? Stuur de redactie een WhatsApp.
Stuur je tip, video of foto's naar:
0511-441202 of nieuws@rtvnof.nl.

Gerhild van Rooij