Bonifatius in brons aan voorgevel St. Jozefkerk in Groningen
Afgelopen zondag heeft bisschop Gerard de Korte een bronzen reliëf van de Heilige Bonifatius onthult aan de voorgevel van de St.-Jozefkerk in Groningen…
Afgelopen zondag heeft bisschop Gerard de Korte een bronzen reliëf van de Heilige Bonifatius onthult aan de voorgevel van de St.-Jozefkerk in Groningen. Het kunstwerk is gemaakt door de Friese kunstenaar Gosse Dam uit Kollum. De onthulling vond plaats na de pontificale hoogmis van 11.00 uur.
Kunstenaar Gosse Dam
Uit de interessante voorstellen van vier kunstenaars koos de commissie tenslotte het ontwerp van Gosse Dam uit Kollum. Dam is geboren in 1950 en kreeg zijn opleiding tot beeldhouwer aan Academie Minerva in Groningen. Hij maakte verschillende figuratieve sculpturen voor de openbare ruimte, waaronder een reliëf van Martinus voor de façade van de St.-Martinuskerk in Sneek (2002).
Heilige Bonifatius in Groningen
Bij de oprichting van het bisdom Groningen in 1956 stelde paus Pius XII het nieuwe bisdom onder de bescherming van de heilige Bonifatius. De Engelse missionaris, die in 754 bij Dokkum werd vermoord, wordt gezien als de grondlegger van het christelijk geloof in het noorden van Nederland. De besturen van het bisdom en van de St.-Martinusparochie in Groningen hebben het lange tijd een gemis gevonden dat er in de hoofdkerk van het bisdom, de kathedrale St.-Jozefkerk aan de Radesingel, geen beeld van de ‘apostel van de Friezen’ aanwezig was. De sierlijke neogotische kerk van architect P.J.H. Cuijpers uit 1887 is pas sinds 1980 officieel de kathedraal van het bisdom.
Ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan van het bisdom in 2006 (dat sindsdien Groningen-Leeuwarden heet) is besloten een eigentijdse kunstenaar de opdracht te geven om een herkenbaar beeld van de heilige Bonifatius te maken. De begeleiding van de opdracht was in handen van de Diocesane Commissie voor Kerkelijk Kunstbezit. Bisdom en parochie kozen ervoor niets toe te voegen aan het rijk ingerichte interieur van de kerk, maar een plastiek te plaatsen tegen de voorgevel, terzijde van het hoofdportaal. Ook hier zou het er echter opaan komen om met een moderne toevoeging de evenwichtigheid van de originele architectuur geen geweld aan te doen.
Het bronzen reliëf voor de St.-Jozefkerk kenmerkt zich door een heldere en sobere compositie. Een groot deel van het vlak is lege ruimte; de hoofdfiguur komt aan de linkerzijde het veld binnen. De leegte vult zich met de spanning tussen de fiere missionaris en zijn heidense belagers, opgeroepen door het zwaard aan de rechterrand van het reliëf. Zo loopt Bonifatius vanuit het blikveld van degenen die de kerk binnengaan weg, zijn marteldood tegemoet. Bonifatius is niet zoals gebruikelijk afgebeeld als bisschop, maar in zijn oergedaante als monnik. De abstracte lijnen van zijn mantel verwijzen naar een benedictijner monnikspij. Tegen zijn borst geklemd houdt hij het evangelieboek, het attribuut bij uitstek van de geloofsverkondiger. Of hij zich daarmee ook beschermt tegen het zwaard, zoals de overlevering wil, blijft in het midden. Gosse Dam zegt hierover: “Toont hij al verkondigend het boek aan de heidense Friezen? Verweert hij zich ermee tegen zijn aanvallers? De beschouwer mag het zeggen. In ieder geval drukt hij de bijbel letterlijk en figuurlijk aan zijn hart.”
Het paneel is gegoten uit brons volgens de verloren-wasmethode (à cire perdue) en vervolgens donkerbruin tot zwart gepatineerd. Het is rechts van de hoofdingang aangebracht. Daarmee vormt het reliëf het enige figuratieve element aan de buitenkant van de kerk. Toch sluit het aan bij de aloude traditie in de kerkbouw, om rond de ingang van de kerk beelden of reliëfs aan te brengen die niet alleen de doelbewuste bezoeker, maar ook de toevallige passant kunnen aanspreken.
© Foto’s: Marlies Bosch
Stuur je tip, video of foto's naar:
0511-441202 of nieuws@rtvnof.nl.